Chính phủ và Đảng Dân chủ Tự do đang thảo luận theo hướng nâng mức “Rào cản thu nhập năm” (mức bắt đầu phải chịu thuế thu nhập) từ 160 vạn yên lên 178 vạn yên. Con số này là mức mà Đảng Dân chủ Tự do, Đảng Dân chủ Quốc dân và Đảng Komeito đã thỏa thuận “hướng tới 178 vạn yên” vào năm ngoái. Việc nâng mức này dự kiến sẽ được đưa vào cải cách thuế năm 2026.

Rào cản thu nhập năm là gì?

Thuế thu nhập được tính bằng cách lấy tiền lương trừ đi “khấu trừ cơ bản” và “khấu trừ thu nhập từ lương”, sau đó nhân với thuế suất. Mức thu nhập ước tính bắt đầu phải chịu thuế chính là “Rào cản thu nhập năm”.

Trước đây mức này là 103 vạn yên, nhưng với lý do “gây giảm giờ làm”, nó đã được nâng lên 160 vạn yên từ năm 2025. Tuy nhiên, Đảng Dân chủ Quốc dân vẫn chủ trương rằng “cần phải nâng cao hơn nữa”.

Tại sao lại nâng lên 178 vạn yên?

Chính phủ và Đảng Dân chủ Tự do đang xem xét lại mức khấu trừ dựa trên tình hình vật giá leo thang gần đây. Trong 2 năm qua, vật giá đã tăng khoảng 6%, nên mức khấu trừ cũng dự kiến sẽ tăng tương ứng như sau:

• Khấu trừ cơ bản: 58 vạn yên → 62 vạn yên
• Khấu trừ thu nhập từ lương: 65 vạn yên → 69 vạn yên
• Khấu trừ bổ sung cho người thu nhập thấp: 37 vạn yên → 47 vạn yên

Với những thay đổi này, mức thu nhập không phải chịu thuế sẽ trở thành 178 vạn yên, do đó “rào cản thu nhập năm” cũng đang được điều chỉnh theo hướng nâng lên 178 vạn yên.

Những điểm còn chưa thống nhất

Đảng Dân chủ Quốc dân cho rằng nên mở rộng mức khấu trừ không chỉ cho người thu nhập thấp mà cả người thu nhập trung bình. Phần này vẫn chưa đạt được thỏa thuận và các cuộc thảo luận sắp tới sẽ rất quan trọng.

Đảng Dân chủ Tự do và Đảng Dân chủ Quốc dân sẽ tiếp tục thảo luận xem nên tăng khấu trừ đến tầng lớp thu nhập nào, dự kiến sẽ đưa vào đại cương cải cách thuế được tổng hợp vào tuần tới.

Bối cảnh trước đây

Trong cải cách thuế năm 2025, các cuộc thảo luận giữa phe cầm quyền (Tự do, Komeito) và Đảng Dân chủ Quốc dân đã gặp khó khăn về vấn đề nguồn tài chính. Kết quả là, phương án ban đầu đã được sửa đổi và chốt ở mức 160 vạn yên.

Lợi điểm

• Tăng cơ hội làm thêm: Người làm part-time, mẹ nội trợ, du học sinh, người lao động nước ngoài có thể làm thêm mà chưa bị đánh thuế ngay.
• Giảm áp lực giữ thu nhập thấp: Người lao động không cần cố giữ dưới ngưỡng cũ để tránh thuế.
• Bảo vệ thu nhập trước lạm phát: Khi vật giá tăng, mức khấu trừ cao hơn giúp người thu nhập thấp giữ được sức mua.
• Hỗ trợ rõ rệt cho nhóm thu nhập thấp: Khấu trừ bổ sung tăng giúp giảm phần thu nhập chịu thuế của họ.

Bất lợi

• Không phải ai cũng hưởng lợi: Nếu chỉ tập trung cho người thu nhập thấp, nhóm thu nhập trung bình có thể không được cải thiện—gây tranh cãi chính trị.
• Áp lực tài khóa: Mở rộng khấu trừ giảm nguồn thu của Nhà nước, có thể dẫn tới tăng thuế khác hoặc cắt giảm chi tiêu công.
• Tốn kém cho doanh nghiệp: Công ty phải điều chỉnh hệ thống lương, phần mềm tính lương, và quy trình, phát sinh chi phí.
• Rủi ro bất công giữa các nhóm: Nếu phạm vi áp dụng không rõ ràng, sẽ nảy sinh tranh cãi về công bằng giữa các tầng lớp thu nhập.

Tóm tắt

• Chính phủ có phương châm nâng “rào cản thu nhập năm” từ 160 vạn yên lên 178 vạn yên.
• Nhằm điều chỉnh mức khấu trừ phù hợp với đà tăng của vật giá.
• Dự kiến sẽ tăng các khoản khấu trừ cơ bản, khấu trừ thu nhập từ lương và khấu trừ bổ sung.
• Đảng Dân chủ Quốc dân đang yêu cầu mở rộng khấu trừ cho cả người thu nhập trung bình.
• Quyết định cuối cùng dự kiến sẽ được đưa ra trong đại cương cải cách thuế năm 2026.